တငါခရာႏ

အဝ်ႏ Wikipedia ကို
အ​ညွှန်း​သို့ ခုန်ကူးရန် ရှာဖွေရန် ခုန်ကူးမည်

လိုꩻသီးတွက်တာႏ သဘာဝတရာꩻ ကဖန်ဆင်ꩻဖေႏဒါႏ တငါယိုနဝ်ꩻ လောင်ႏလွိုးမဲ့ငါ ဖြောင်းဗီႏ ဖြောင်းခိုႏ ဖေႏကတရေꩻဖုဲင်ႏထွားတွော့ꩻ ဖန်ဆင်ꩻဖေႏ တမွေးတဝ်း၊ နမ်းခန္ဓာႏတွက်တာႏ ကအံႏသော့ꩻဒါႏ အာဟာႏရယို ရီးရီးအွဉ်အွဉ် မာꩻပဲစ်ꩻမာꩻဆားအီတာႏ ဖန်ဆင်ꩻအွဉ်ႏဖေႏဒျာႏသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ တငါယိုလဲ့ ဗွိုန်နုဲင်းစူခင်ႏမဲ့နားနဝ်ꩻနေနေ အရေꩻတန်ငါႏ အင်္ဂါႏလက္ခဏာႏ တမျိုꩻနေနေသွူ။ လိုꩻယဟန်ႏနဝ်ꩻ တသေတဝ်းတငါတန်ႏဖိုꩻ၊ နုဲင်းစွဉ်ႏတကုဲင်ဒါႏတဝ်း၊ နုဲင်းစွဉ်ႏတအော့ꩻဒါႏတဝ်း တသေပျုပျင်ႏတဝ်း၊ တသေသုတ်သင်ႏတဝ်းတဲင် အခိန်ႏတခုဲင်ႏအော့ꩻတဝ်းတဲ့ အော့ꩻထိုꩻဒါႏ၊ သေ့ꩻအဲင်ႏသေ့ꩻစီꩻထိုꩻဒါႏသွူ။

ညာꩻညာꩻတဖြာꩻနဝ်ꩻ ကုသိုလ်ႏကံႏဟဝ်၊ အဆင်ႏရော့ꩻတဲင် တပျုပျင်ႏတဝ်းလဲ့ ဖြားထံ သီထံ တငါအော့ꩻတဝ်းလဲ့ အဝ်ႏဒျာႏနေနေသွူ။ ကွဲးတွော့ꩻ လိုꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ဆေ့ꩻခြေားလွုမ်ꩻ၊ ကဲဉ်းအာအာနဝ်ꩻ ပျုပျင်ႏသုတ်သင်ႏဗာႏမꩻ တငါခွေါင်တငါခံႏသွူ။ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏတငါရောႏဂါႏယို ကမာꩻဒုက္ခဒါႏလိုꩻ၊ လိုꩻသီးအငမ်းသွတ်ꩻနဝ်ꩻ တငါသေ့ꩻရောႏဂါႏသွူ။ မီႏထွာလဲဉ်းသွူတငါသေ့ꩻ၊ တငါမဉ်ႏတိုထိုꩻလဲဉ်းနဝ်ꩻ လိုမ်ꩻလာꩻတယိုꩻတဝ်းဒွုမ်၊ အွဉ်ႏတငါဆရာႏဝွန်ႏ အော့ꩻထိုꩻဖေႏနေးမꩻ အဗီႏနဝ်ꩻတာႏ တငါဆာအီႏသက်သာႏ၊ အီႏလွစ်ထိုꩻလꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ခါးလားကထွာနဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုႏပျုပျင်ႏငါႏသွူ။ တငါဖေႏကခွေါင်၊ ဖေႏကထွာပုဲင်ႏ ရောႏဂါႏတစွိုးစွိုး တမျိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ နီတငါယို အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ တနီꩻ(၂)လဲင်ႏ ပွစ်ကြောင်းကြောင်းဗာႏ တွမ်ႏတသီႏတငါပွစ်၊ တငါကတဉ်ႏခွေါင်အီဒါႏ တသီႏတစွိုးစွိုး တမျိုꩻမျိုꩻလဲ့ ဖြေꩻပွစ်ဗာႏ၊ မွေးတဝ်းလဲ့ ဖောႏဒျာႏတွော့ꩻ ပွစ်ဗာႏ၊ တငါကတဉ်ႏခွေါင်အီဒါႏ ထာꩻအံႏမျိုꩻ (ဥပမာႏ-ဗီတာမင်စီကပါအာဒါႏ ထာꩻအံႏ၊ တသီႏမျိုꩻ)ဖုံႏယိုလဲ့ အံႏဗာႏ။ တောင်ꩻသေꩻ- မဉ်ႏဖြေꩻတသီႏတငါပွစ်နဝ်ꩻ ထွားသွော့ အမော့ကင်လနဝ် အရဲစ်ꩻအဝ်ႏ၊ မဉ်ႏတနꩻအဖြေင်းနဝ်ꩻ ဓာတုတသီႏအာ၊ မဉ်ႏတနꩻအဗွာနဝ်ꩻ ပါဆေ့ꩻဆေ့ꩻ၊ မဉ်ႏရဲစ်ꩻတွမ်ႏ အချိုသောမ်ꩻနဝ်ꩻမꩻ ဓာတုတသီႏပါတဝ်းတဲင် လိုႏအွဉ်ႏသတိဖြေꩻငါႏနေနေသွူ။

ဗီတာမဉ်စီ ကပါဒါႏ အအံႏအအွꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ မောက်ꩻဖါး၊ မောက်ꩻစောက်ꩻ၊ မောက်ꩻဝန် အဆျာႏဓာတ်ကပါနဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ ကမဲဉ်ပျုပျင်ႏ၊ ကမဲဉ်သုတ်သင်ႏဒါႏ လိုꩻတွက်တာႏ ငါယိုဖုံႏနဝ်ꩻ အီႏတဲမ်းနယ်လွေꩻဗာႏ တသီႏတငါနယ်ꩻဖုံႏသွူ။

  • ၁။ တသီႏတငါခွေါင်နယ်ꩻ-

သင်္ဘောꩻလာႏသဲင်ယို ထောင်းဖွန်ႏဖွန်ႏထွူတွော့ꩻ သော့ꩻခါꩻပလဲင်ꩻကို အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ တနီꩻတလဲင်ႏ မီႏပွစ်ဖေႏနဝ်ꩻ ပြွူသွုမ်းပြွူဒွိုင်ဒါႏတဝ်း၊ တငါရျူတငါဆာဒါႏတဝ်း၊ တငါခွေါင်တငါတဉ်ႏသွူ။

  • ၂။ တငါခွေါင် တငါရျူတသီႏနယ်ꩻ-

မွူးရဝ်ꩻခိုႏဗေင်ႏထွိုင်ႏ ခါးလားကဖြားမဲ့နဝ်ꩻ ပွစ်အွဉ်သွော့ မေ့ဖွန်ႏစဲစ်စဲစ်၊ ပွစ်မေ့ဖွန်ႏထွူနဝ်ꩻ ပွစ်သံးလွဉ်ꩻသွော့ တသာႏနုနုနဝ်ꩻ၊ ဖြောက်ဖြူထိုꩻပုဲင်ႏဒွိုန်းတဲင် ဖြားသွော့မဲ့၊ ဖြားမဲ့ထွူမꩻ ကွဲးဖြောက်ဖြူထိုꩻ မေ့တွမ်ႏတသာႏထီနဝ်ꩻနော၊ အပွုံႏယိုနဝ်ꩻ အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ ပွစ်ဖေႏသွော့ (၇)နီꩻငါနေား၊ မီႏပွစ်နွောင်ꩻ စွုမ်ႏရဝ်ꩻရဝ်ꩻနဝ်ꩻ ယိန်းဟဝ်ဟဝ်သွူ။

  • ၃။ တငါဆာတငါခွေါင် တသီႏနယ်ꩻ-

သိန္ဓော်ꩻတွမ်ႏတစေ့ꩻယို ခဉ်ႏတွာတွာတဝင်ꩻ၊ ထောင်းဖွန်ႏညီꩻသွူတဝင်ꩻတွော့ꩻ သော့ꩻပလဲင်ꩻ ပေ့ꩻခါꩻဟဝ်ဟဝ်၊ ပွစ်ဖေႏကုဲင်းကုဲင်းသွော့နေား၊ ပြွူဆာပြွူယော့ꩻဒါႏတဝ်းတဲင် တငါတဉ်ႏ တငါခွေါင်ဟဝ်ငါႏသွူ။

  • ၄။ တငါသေ့ꩻ တငါအဲင်ႏတသီႏနယ်ꩻ-

တငါသေ့ꩻတွော့ꩻ မီႏဆာမီႏအဲင်ႏငါႏနဝ်ꩻ စုဲင်အိုမ်လေညင်ꩻတုဲင်နဝ်ꩻ ကုဲင်းသက်သာႏဒါႏသွူ။ တငါသေ့ꩻအဲင်ႏတွော့ꩻ မီႏဆာငါႏ ခံႏမီႏတဒါႏတဝ်းနဝ်ꩻ လိုႏအံႏနေးတသီႏ ကတူႏဆာဟဝ် တစွိုးစွိုးလဲ့ အံႏဗာႏ၊ မီႏလိုႏထိုးနေးတသီႏလဲ့ ဟဲ့ꩻဆရာႏထိုးဗာႏနေးသွူ။

  • ၅။ တငါသေ့ꩻဟဝ် တသီႏနယ်ꩻ-

တငါသေ့ꩻရောႏဂါႏ ကအဝ်ႏဒါႏလိုꩻနဝ်ꩻ မဲဉ်ဆာမုဲင်ꩻခါလဲ့ ဆာဒျာႏ၊ မဲဉ်ဟဝ်မုဲင်ꩻခါလဲ့ ဟဝ်ဒျာႏ၊ ပေါႏအဆာခိန်ႏနဝ်ꩻ ခံႏလဲင်ꩻတဒါႏဒွုမ်၊ ငွိုးဗာႏနေးစွဉ်ႏထာꩻလဲ့ အဝ်ႏသွူ။ အိုမ်ယိုခါ ဟဝ်ယိုခါ တသီႏတငါသေ့ꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ တအဲဉ်ထဝ်းသွူ။ ကွဲးတွော့ꩻ မောက်ꩻမွန်ႏဖေ့ꩻယို အိုမ်ကုဲင်းကုဲင်း၊ အိုမ်ခွိုꩻခွိုꩻ၊ အိုမ်ပဉ်လာလာနဝ်ꩻ တငါသေ့ꩻရောႏဂါႏ ဟဝ်အီနွောင်ꩻရိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကဟဝ်အီဗာႏဖိုသားခြုဲင်းနယ်သွူ။ ယင်းတမျိုꩻနဝ်ꩻ ပေါက်ꩻစီႏယို ကဲစ်ꩻတွော့ꩻ တေက်ꩻသော့ꩻဖေႏသေ့ꩻကအဝ်ႏဒါႏ တငါအဗီႏကိုနဝ်ꩻ အစွိုးပျတ်ထိုꩻစွဉ်ႏသွူ။ ကွဲးတွော့ꩻ သော့ꩻအာလꩻတဝ်း၊ အိုမ်နေးလꩻတဝ်း တငါဖုံႏဟူႏထိုꩻလို့ဒါႏ၊ ကဲစ်ꩻဆေ့ꩻဆေ့ꩻတေက်ꩻသော့ꩻငါ သေ့ꩻကအဲင်ႏဒါႏ တငါအဗီႏနဝ်ꩻငါမꩻသွူ။

  • ၆။ တသီႏတငါဆာဟဝ်နယ်ꩻ-

သေ့ꩻအဲင်ႏတွော့ꩻ တငါဆာတရိုꩻတဝ်း၊ ဆာဒျာႏတွမ်ႏ အကျောင်ꩻတရာꩻအလင်တရိုꩻတဝ်း၊ မဲဉ်ဆာအနယ်ꩻမုဲင်ꩻဆာ မာꩻစံꩻသွော့ တသီႏနယ်ꩻနုဲင်းလယိုအတွိုင်ꩻနေား။ ယာမန်း(၂)ဆ၊ လေညင်ꩻတုဲင် (၁)ဆ၊ ယိုနီမျိုꩻနဝ်ꩻ ထောင်းရောꩻ၊ ခြွုတ်ရောꩻ မာꩻဖွန်ႏရောꩻထွူတဲင် သူႏအွဉ်ႏပယ်ဖေႏသွော့ တငါဆာခင်ႏလံးနဝ်ꩻနေား၊ အွဉ်ႏပယ်ထွူနဝ်ꩻ တွမ်ႏတသီႏဖွန်ႏယို ပွစ်ဖေႏသွော့ တငါတဖြောင်းလုမ်းနေား။ တသီႏဖွန်ႏယိုနဝ်ꩻ ယိန်းအိုမ်ညယိန်းဟဝ်၊ ယိန်းပွစ်ခွိုꩻ ယိန်းဟဝ်ဒျာႏနေား။ တသီႏယိုနဝ်ꩻ ယာမန်းကယ်ꩻတဲင် လိုꩻတကျင်ꩻတဝ်းပြူး၊ တအိုမ်ကျင်ꩻတဝ်း ယာမန်းသားနဝ်ꩻ ကုဲင်းမွန်ꩻဒါႏနေနေသွူ။ ချင်းအွဉ်ႏသတိꩻ အိုမ်ဒျာႏသွော့၊ ပွစ်ဒျာႏသွော့နေား။

  • ၇။ တသီႏတငါခွေါင်နယ်ꩻ

ပါꩻမုဲင်ꩻတယဝ်း မီႏရက်တငါ၊ တငါမီႏမဲဉ်ခွေါင်ထာꩻနဝ်ꩻ ဖောႏပွစ်သွော့ တသီႏနယ်ꩻနုဲင်းယိုအတွိုင်ꩻနေား။ သေင်ႏမုဲင်းသက်ꩻယို ဗုံထွူတွော့ꩻ ထူႏမေႏသွာႏနေား၊ မုဲင်းသက်ꩻမေႏသွာႏယို ချင်းသော့ꩻတွမ်ႏတသာႏဒွိုႏဟန်ႏအို၊ တွမ်ႏ"ပရုပ်ဖွန်ႏ"ဆေ့ꩻဆေ့ꩻတွော့ꩻ ထောင်းဖွန်ႏညီꩻသွော့ဝင်ꩻနေား၊ သော့ꩻခါꩻပလဲင်ꩻတဲင် ပွစ်အီသွော့တငါနေား၊ တငါခွေါင်ဟဝ်ငါႏသွူ။

  • ၈။ တသီႏတငါခွေါင်ထဲင်းတနယ်ꩻ-

ပနားတငါတန်၊ ဇာႏတိဖိုလ်ႏရာႏ၊ ဇာႏတိဖိုလ်ႏကဝ်ႏ (၃)မျိုꩻ အယာႏခဉ်ႏတတွာဝင်ꩻ ပနားတငါနဝ်ꩻ ဖို့ꩻမေႏထွူ ထောင်းဖွန်ႏညီꩻထွူဝင်ꩻတွော့ꩻ အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ တနီꩻတလဲင်ႏ ပွစ်ဖေႏသွော့နေား၊ ပေါႏလို့ထွူ တသီႏအယာႏခဉ်ႏ ၆-ကျပ်ရပ်နဝ်ꩻ တငါတွက်တာႏ တသက်လုမ်း အံႏမခံႏလဲဉ်းဒျာႏ ရိုꩻနဝ်ꩻသွူ။[၁]

အာႏကွိုꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

  1. ခွန်ကုဝေ-မုဲင်းကောင်၊ ခမ်းသားငဝ်း အမုဲင်-၃၊ အစဲဥ်ႏ-၁၈