နာꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏနေ

အဝ်ႏ Wikipedia ကို
အ​ညွှန်း​သို့ ခုန်ကူးရန် ရှာဖွေရန် ခုန်ကူးမည်

"နာꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏနေဟောင်း" နာꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏနေဟောင်း- ဒွိုႏဒဲန်ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဟူယိုသော့ꩻဖွိုင်ꩻ သော့ꩻထီ ဖွောင်ဖွိုင်ꩻသီႏလောင်းတွော့ꩻ အူမေႏဖဲ့ꩻလနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻဒွိုႏဒဲန်သွူ။ ရွမ်ဖြုဲင်ꩻယိုအမဉ်ꩻနဝ်ꩻ "နာꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏနေဟောင်း"အဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် လိုꩻဒွိုႏဒဲန်တဒါႏတဝ်းလဲ့အဝ်ႏ အဓိပ္ပါယ်ႏတွိုႏလွေꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏတဝ်းနဝ်ꩻ လိုꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဟောင်း-မီႏရီနဝ်ꩻ ဆွော့ꩻလွောန်ꩻငါႏ၊ ပဲစ်ꩻလွောန်ꩻငါႏ၊ နွုမ်ꩻခိုးတအီ၊ စိမ်ႏပသေနေးဟူ၊ ဆျာꩻထိုꩻဒဲန်ထီ-လိုꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ရိုꩻဗာႏဒွိုႏဒဲန် တဒါႏတဝ်းသွူ။ နဝ်ꩻတွော့ꩻ နုဲင်းယို မီႏတမွေးတဝ်း၊ ဒဲန်ယို ဆွော့ꩻလွောန်ꩻငါႏတဝ်း၊ ပဲစ်ꩻလွောန်ꩻငါႏတဝ်း၊ နွုမ်ꩻခိုးတအီတဝ်း၊ စိမ်ႏပသေနေးတဝ်းဟူ၊ ဆျာꩻထိုꩻတဝ်းဒဲန်ထီတွော့ꩻ မီႏဒွိုႏသေ့ꩻနေးဒျာႏနဝ်ꩻ ရိုꩻဗာႏလိုꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏသွူ။ ငဝ်းယိုဖုံႏနဝ်ꩻ ပဉ်ငွါငွါအီႏစေခြုဲင်းလွေꩻ အဓိပ္ပါယ်ႏအခရာႏသွူ။ ဒဲန်ယို မီႏဆွော့ꩻလွဉ်ꩻငါႏလဲ့နဝ်ꩻ၊ မီႏပဲစ်ꩻလွောန်ꩻငါႏလဲ့နဝ်ꩻ၊ မီႏနွုမ်ꩻခိုးတအီထိုꩻလဲ့နဝ်ꩻ အံႏတအွီႏတဝ်း၊ အံႏတတွိုႏသꩻတဝ်းသွူ။ ဒဲန်ကဆွော့ꩻဗာႏနဝ်ꩻ ချင်းထီဒါႏတဝ်း၊ ဟူတွမ်ႏထီယို တကဲက်ညီႏတဝ်း၊ ထီဟံးဆေ့ꩻထိုꩻနဝ်ꩻမꩻ ဒဲန်ဆွော့ꩻဗာႏသွူ။ ဒဲန်ကပဲစ်ꩻလွောန်ꩻ၊ ကပနဲန်ႏလွောန်ꩻဗာႏနဝ်ꩻလဲ့ ချင်းထီဒါႏတဝ်း၊ ထီဟံးအာလွောန်ꩻတွော့ꩻ ဒဲန်ပဲတ်ꩻလွောန်ꩻ၊ ပနဲန်ႏလွောန်ꩻထိုꩻဗာႏသွူ။ ဒဲန်ကနွုမ်ꩻခိုး၊ ကနွုမ်ꩻခြေ့ꩻထိုꩻဗာႏနဝ်ꩻ မာꩻတင်ႏလွောန်ꩻငါႏမေႏ (မွေးတဝ်းလဲ့)ဒဲန်ထီသေ့ꩻလဲန်းသွူလဲ့တလင်းတဝ်း၊ တချꩻတဝ်းဒဲန်ဖွိုင်ꩻတွော့ꩻ မီႏဖွောင်စွူစွူ ဖွောင်ညညမေႏလောင်းနဝ်ꩻ ဒဲန်နွုမ်ꩻခိုး နွုမ်ꩻခြေ့ꩻထိုꩻဗာႏသွူ။ ဒဲန်ထီတသိန်တရိုꩻတဝ်း၊ ဒဲန်ထီမိန်တရိုꩻတဝ်း၊ ဒဲန်ထီကိုနဝ်ꩻ ဗီတာမေန်ဓာတ်ဖုံႏ၊ သတ္တုဓာတ်ဖုံႏ အဝ်ႏပါသော့ꩻအာစွိုး အာမျိုꩻတန်တဲင် ခါးလားကဒွိုႏ မီႏစိမ်ႏပသေနေးဟူ မီႏဆျာꩻထိုꩻအလဲင်ႏလဲင်ႏ အခြွိုက်ခြွိုက်လဲ့နဝ်ꩻ ဒဲန်ထီလဲ့နဝ်ꩻ ဗီတာမေနတ်ဓာတ်၊ သတ္တုဓာတ်ဖုံႏ ပါထိုꩻအာတဲင် မီႏမာꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ရိုꩻဗာႏ လိုꩻဒွိုႏဒဲန်တဒါႏတဝ်းနေနေသွူ။ နီလိုꩻ မန်းနွောင်ꩻဟံႏကိုယိုနဝ်ꩻ အဓိကထာꩻအံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒဲန်တဲင် ဒွိုႏဒဲန်မီႏတဒါႏတဝ်း၊ လွိုက်အံႏဟန်ႏအို မီႏတဒါႏတဝ်း၊ မီႏတသေနာႏတဝ်း ဟန်ႏအိုတမျိုꩻစီႏ အစွန်ꩻသတ္တိ၊ အကျိုꩻတရာꩻနဝ်ꩻ နီနမ်းခန္ဓာႏကလိုႏအပ်ဒါႏ အာဟာႏရဓာတ်ဖုံႏယိုနဝ်ꩻ တလိုမ်းကိုမ်ႏနွောင်ꩻတဝ်းသွူ။ နီမန်းနွောင်ꩻဟံႏကို ကအဝ်ႏဒါႏလိုꩻဖုံႏ ကအံႏဒါႏအာဟာႏရယိုနဝ်ꩻ အဓိကအဝ်ႏဒဲန်တဲင် နီကအံႏဒါႏ ဒဲန်ဟူအမျိုꩻမျိုꩻအကိုတွမ်ႏ တမျိုꩻအစွန်ꩻသတ္တိ၊ အကျိုꩻဟောꩻနဝ်ꩻ တပွိုင်းကွာႏငါႏတဝ်းလွဝင်ꩻ၊ အစွန်ꩻသတ္တိလဲ့ နဝ်ꩻ၊ အရသာႏလဲ့နဝ်ꩻ ကွာႏလွဝင်ꩻဆေ့ꩻဆေ့ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ ဟူကို(ဒဲန်ကို)ယိုနဝ်ꩻ ကလိုႏအပ်ဒါႏ ဗီတာမေန်စတဲင် အာဟာႏရဓာတ်ဖုံႏ မနဲးပါစွုမ်ႏ၊ မနဲးပါအာလဲန်းသွူနဝ်ꩻမꩻ ဟန်ႏအိုနဝ်ꩻ လွိုက်အံႏတဒါႏတဝ်းလဲ့ ဗီတာမေန်ဓာတ် တသီႏပေါင်ꩻစွုမ်ႏဖုံႏယို တအံႏခေါ်ခေါ်တဝ်းလဲ့ အာဟာႏရဓာတ် တပေါ်ႏချို့ꩻယွင်ꩻငါႏတဝ်းသွူ။ လွိုက်အံႏဟန်ႏအိုမီႏဒါႏနဝ်ꩻ နီအာဟာႏရဓာတ်တန်ႏဖိုꩻ ယိန်းအဝ်ႏအဝ်ႏသွူ။ စွုမ်ႏနီꩻနီꩻ ကအဝ်ႏအံႏဒါႏ ဟန်ႏအိုသျဉ်ဟန်ႏအိုလာႏ၊ ဟန်ႏအိုယာႏဟန်ႏအိုဒီႏ အမျိုꩻမျိုꩻအကျိုꩻဟော်ꩻ အစွန်ꩻသတ္တိဖုံႏယို ဖေႏကသေစွုမ်ႏစွုမ်ႏ၊ ဖေႏကသေအာအာနဝ်ꩻ နီမန်းခမ်းအနေႏနဝ်ꩻ တယိုꩻတဝ်းသွူ။ ပါꩻမုဲင်ꩻလဲ့ တဗွောင်ဖေႏတဝ်းသွဉ်တန်ꩻ၊ ပါꩻမုဲင်ꩻလဲ့ တဖေႏတဝ်းပညာႏသွူ။ နီမန်းခမ်းသား ကအဝ်ႏအံႏဒါႏ အဒီႏအရာႏ အလာႏအခူꩻ အမျိုꩻမျိုꩻအကို ဗီတာမေန်အမျိုꩻမျိုꩻရိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဗာႏခူꩻအမျိုꩻမျိုꩻအကို ဗီတာမေန်ဝန်းဓာတ် ကပါအာလွိုထဲင်းထဲင်းဝင်ꩻနဝ်ꩻ ဗေခူꩻရိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ နီလိုꩻသီးယို နမ်းခန္ဓာႏဖေႏကတန်ပြွူႏလဲ့နဝ်ꩻ၊ ဝွေႏဒနာႏရောႏဂါႏဖေႏကကင်ꩻ ဖေႏကအုံဟဝ်ခြွိုင်ႏသန်ꩻလဲ့နဝ်ꩻ အာဟာႏရကဟဲ့ꩻဒါႏ ထာꩻအံႏထာꩻအွꩻမျိုꩻယိုလဲ့ အကျောင်ꩻတရာꩻတပါꩻနေနေတဲင် အံႏအွꩻမီႏဒါႏ မီႏသေနာႏ အကျိုꩻအပဲစ်နဝ်ꩻ တန်ႏဖိုꩻတန်ငါႏသွူ။ ကမ္ဘာႏလောင်းယိုခါ နမ်းခန္ဓာႏကတန်ပြွူႏဒါႏလိုꩻမျိုꩻ၊ ဝွေႏဒနာႏရောႏဂါႏ ကဆေ့ꩻဒါႏလိုꩻမျိုꩻခမ်းထီနဝ်ꩻ ထာꩻသေထာꩻဒါႏဉာဏ်ႏပညာႏတန်၊ စီꩻပွာꩻရေꩻအဆင်းအရန်းထို ကဲန်းအာအာသွူ။ ရွဉ်လဲ့အဝ်ႏ သေလဲ့သေတွော့ꩻ ကသေအတွိုင်ꩻ မီႏအုံအဝ်ႏအံႏအွꩻလွောန်ꩻနဝ်ꩻ ထွာလဲန်းသွူ လိုꩻအရန်းထိုသွူ။ နီမန်းခမ်းယိုနဝ်ꩻ ထာꩻသေတရာꩻလဲ့ တအာတဝ်း၊ ကသေအတွိုင်ꩻလဲ့ ကွပ်စွဉ်ႏရွဉ်ရေꩻတောင်ꩻရေꩻ တပြဲ့ꩻစွုံႏတဝ်းတဲင် တဖြေꩻအံႏနွောင်ꩻတဝ်းကဲန်းအာအာသွူ။ လိုꩻယဟန်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏသေသေသွူ အီႏထွာရောႏဂါႏလဲ့ အဝ်ႏအံႏအွꩻကျင်ꩻသွုံꩻဒျာႏသွူ။ ဥပမာႏ-ယာသား၊ ဒဝ်သား၊ စွယ်ꩻပြူး၊ စွယ်ꩻယာထူ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ နီနမ်းခန္ဓာႏအတွက် ကလိုႏအပ်ဒါႏ ဗီတာမေန်ဓာတ်၊ သတ္တုဓာတ်အမျိုꩻမျိုꩻဖုံႏယို ဖေႏကလိုမ်းကိုမ်ႏ၊ ဖေႏကဗွေစွုမ်ႏနဝ်ꩻ တသီႏငိုꩻတန်၊ တသီႏငိုꩻကားဖုံႏယို နီတဖြေꩻအံႏနွောင်ꩻတဝ်းလဲ့ စွုမ်ႏနီꩻနီကအဝ်ႏအံႏဒျာႏရင်ꩻရင်ꩻ ဒဲန်ဟန်ႏအာဟာႏရမျိုꩻဖုံႏယို အနယ်ꩻမဲန်ႏမဲန်ႏ မီႏအံႏအွꩻသွုံꩻစွယ်ꩻလွေꩻနဝ်ꩻ နီနမ်းအတာႏ နီလံးအတာႏ တန်ႏဖိုꩻတန်ငါႏသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဒဲန်တမျိုꩻယိုနဝ်ꩻ အံႏစွုမ်ႏဖြာꩻ အံႏစွုမ်ႏလံးတဲင် အနယ်ꩻနယ်ꩻမဲန်ႏမဲန်ႏ အဝ်ႏလိုႏဒွိုႏဒါႏငါႏဒဲန် ပငါပရာꩻသွူ။ ဒွိုႏဒဲန်သားယို ပေါႏဖြေꩻသဲင်ꩻသွူဟူအိတ်တသာလဲ့ ဟူအိတ်ယိုနဝ်ꩻ ဒွိုႏယိုꩻနဲ့ဒွိုႏယပ်ꩻနဲ့၊ လို့ဆေ့ꩻထီနဲ့၊ လို့အာထီနဲ့ချင်းခတ်ကယ်ꩻနွောင်ꩻနွောင်ꩻသွူတဲင် ဒဲန်ဖေႏကအွီႏစွုမ်ႏဖွိုင်ꩻ၊ အံႏဖေႏကအွီႏစွုမ်ႏတာႏနဝ်ꩻ ကျိုꩻစာꩻဒွိုႏဗာႏဒျာႏသွူ။ ကပသေဟူယိုလဲ့ ထာꩻအီႏထာꩻစျꩻဖေမဲ့ ဖေႏကပါထန်ႏညီꩻထီကိုနဝ်ꩻ ကွယ်သွူတွမ်ႏစူတဲင် ဆျာꩻထန်ႏထိုꩻဗာႏသွူ။ ဒွိုႏဒဲန်တဖွိုင်ꩻယို ပသေဗာႏဟူခွိုင်းမုဲင်ꩻလဲင်ႏကရိုꩻနဝ်ꩻ အခန်ꩻတွိုင်ꩻ ပွုံႏသီတအဲဉ်ထဝ်းသွူ။ ဟူမီႏကြောင်းသေႏချာႏလဲန်းနဝ်ꩻ ပသေဒွုမ် တလဲင်ႏလဲင်ႏတွော့ꩻ သော့ႏထီဒွိုႏစွဉ်ႏတရွဉ်းစွဉ်ႏနဝ်ꩻ အာဟာႏရတန်ႏဖိုꩻလွစ်ယွမ်ꩻ ယိန်းဟဝ်ဟဝ်ထဲင်းသွူ။ ဟူမီႏဝွေႏငါႏ ပေသတလဲင်ႏနီလဲင်ႏ မီႏတကြောင်းတဝ်းနဝ်ꩻ ရော့ꩻပသေလစ်ꩻငတ်ꩻလဲင်ႏလဲ့ ပသေဗာႏဒျာႏသွူ။ ကွယ်ႏတွော့ꩻ ပသေတလဲင်ႏလဲ့ စိမ်ႏပသေနေး၊ နီလဲင်ႏလဲ့ စိမ်ႏပသေနေးတွော့ꩻ-အဆုဲင်ꩻသွတ်ꩻနဝ်ꩻ ဟူထီလဲင်ꩻစွူနေးနဝ်ꩻနဝ်ꩻ တဟဝ်မာꩻတဝ်းလာꩻလာꩻသွူ။ အီႏဒွိုန်ႏဒဲန် ကပသေဗာႏဟူယိုနဝ်ꩻ ဖေမဲ့စတဲင် ထာꩻအီႏထာꩻစျꩻ ဖေႏကတွမ်ႏပါပုဲင်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏသွူ။ ဒွိုႏဒဲန်နဝ်ꩻ ချင်းသော့ꩻမဲန်ႏမဲန်ႏထွူတဝ်းထီ၊ သော့ꩻအာတမွိုꩻတမာꩻသွူထီတွော့ꩻ ငမ်းဒဲန်ပဲတ်ꩻတဲင် ဆျာꩻထန်ႏထိုꩻနေး ဒဲန်ထီနဝ်ꩻလဲ့ အာဟာႏရဓာတ် ပါထန်ႏလွဉ်ꩻအာ ဒဲန်ထီကိုတဲင် ဟဝ်ဆျာꩻတဝ်းဒဲန်ထီလာꩻလာꩻ၊ လိုႏဒွိုႏထီသေ့ꩻနေးဒျာႏသွူ။ နဝ်ꩻတွော့ꩻ နီကဒွိုႏဒဲန်ယို ဆွော့ꩻငါႏတဝ်း၊ ပဲတ်ꩻငါႏတဝ်း၊ တအီနွုမ်ꩻခိုးတဝ်း၊ မဲန်ႏရာႏဒျာႏ၊ အံႏအွီႏဒျာႏ၊ ဒဲန်ထီလဲ့ တဆျာꩻဗာႏတဝ်းနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏသွူ။ နီပအိုႏလိုꩻမျိုꩻ ကဲန်းအာအာနဝ်ꩻ အံႏလေကီဒဲန်စွုမ်ႏနီꩻ၊ တနီꩻမုဲင်ꩻတာႏတာႏလဲ့ ဒွိုႏဒဲန်သားနဝ်ꩻ ဒွိုႏတဒါႏတဝ်း၊ အွဉ်ႏတဝ်းအရေꩻတွော့ꩻ ဒွိုႏကြွို့ꩻဒွိုႏကြꩻ၊ တီးကဆွော့ꩻလဲ့ဆွော့ꩻ၊ တီးကပဲတ်ꩻလဲ့ပဲတ်ꩻ၊ တီးကခိုးလဲ့ခိုးတဲင် အအံႏသားလဲ့ အဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻလဲ့ အံႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ အံႏကြွို့ꩻအံႏကြꩻလွဥ်ꩻဒျာႏ ကဲန်းအာအာသွူ။ နဝ်ꩻတွော့ꩻ နီပအိုႏသီး ဖေႏကအံႏဗာႏဒဲန်အွီႏအွီႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုႏကျံႏဒွိုႏဝင်ꩻ ပငါပရာꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ "နာꩻဒွိုႏဒဲန် ဒါႏနေဟောင်း"ခွေသွဉ်းရီဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ခွေသွဥ်းရွမ်ဖြုဲင်ꩻမဉ်ꩻယို ဖေႏဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ "နာꩻဒွိုႏဒဲန်ဒါႏနေဟောင်း"။[၁][၂]

အာႏကွိုꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

  1. ခွန်ကုဝေ-မုဲင်းကောင်
  2. ခမ်းသားငဝ်း အမုဲင်-၄၊ အစဲဉ်ႏ-၇