ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ

အဝ်ႏ Wikipedia ကို
အ​ညွှန်း​သို့ ခုန်ကူးရန် ရှာဖွေရန် ခုန်ကူးမည်

‍‍‍

ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ
Sariputta-statue.jpg
ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ ရုပ်ထုတောႏ
ဘာႏသာႏဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ဘာႏသာႏစွုမ်ꩻစွိုꩻကားကအဝ်ႏ
ထွာလင်ꩻလွဉ်ဗြဟ္မဏမဟာသာလပုဏ္ဏာꩻခွိုꩻ
ဓမ္မမိဉ်ꩻသာရိပုတ္တရ
ပုဂ္ဂိုလ်ႏရေꩻရာႏ
လွူးဖွာꩻခုနေင်ႏသေတဝ်း
မကဒခမ်း, ရာႏဇဂြိုဟ်ခမ်း, ဒုံနာလ ကဟဲ့ꩻဒါႏ ဒုံဥပတိဿကို,
လွဉ်ႏ(သီမား)သာႏသနာႏတောႏနေင်ႏ ၁၄၇ဗာႏ၊ ကထိန်ႏလာဗွေဟာ၊ မွူးကွို့ꩻနာꩻတိန်ႏတိန်ႏ
မကဒခမ်း, ရာႏဇဂြိုဟ်ခမ်း, ဒုံနာလ ကဟဲ့ꩻဒါႏ ဒုံဥပတိဿကို,
မွိုးဖာဗွေႏ(ဖုံႏ)မွိုးဗွေႏ : ရူပသာရိ, ဖါဗွေႏ: ဝင်္ကပုဏ္ဏာꩻ
ထူႏတာႏဝွန်ႏ
ဂုဏ်ႏဒြပ်ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ ဖရာꩻဂေါတမ စူထွေရံႏ, ပထမအဂ္ဂသာဝကတပဲ့ꩻတောႏ
ဘာႏသာႏရေꩻရာႏ
ဆရာႏ(ဖုံႏ)ဖရာꩻဂေါတမဗုဒ္ဓ
သဲင်ꩻကွုတ်ချာဥပတိဿ


ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ (မန်း: ရှင်သာရိပုတ္တရာ) (အဲင်းကလေတ်: Sāriputta) နဝ်ꩻ သဗ္ဗညုတ ဂေါတမနီဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ စူထွေရံႏ ပထမအဂ္ဂသာဝကနဝ်ꩻသွူ။ ပညာႏတန်ငါႏတဲင် လꩻစွဉ်ႏပညာဧတဒဂ်နဝ်ꩻသွူ။ ပေါႏလိုသွူ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂေါတမနီဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻနဝ်ꩻ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏယိုပညာႏအတန်သွတ်ꩻ ရဟန္တာႏမျတ်တပါꩻ ဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။

ခံႏထူႏဗျာႏဒိတ်တောႏခန်ꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻဂေါတမခါးလားကပွင်ꩻခိန်ႏ တသင်္ချေႏပုဲင်ကမ္ဘာႏတသဲဉ်လွိုရပ်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏအဝ်ႏထွာ အလောင်ꩻဆားတဲင် အစိုးနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသဲင်ꩻထွာ သရဒရသေ့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻဘဝ တိန်ႏထီႏဗာႏ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ အနောမဒဿီချီႏမျောက်ဖေႏ တပဲ့ꩻတပါꩻ ပထမအဂ္ဂသာဝကဆုꩻတောႏတဲင် ဝွေꩻဗွေႏလဲ့ မဲဉ်လꩻနုဲင်းငါႏတွော့ꩻ ပျုဒါႏန၊ မာꩻကုသိုလ်ႏတဲင် ပန်ႏခန်းအခြွီ၊ ကွီခန်းစူထွေရံႏ ပထမအဂ္ဂသာဝကဆုꩻတောႏတဲင် ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻအနောမဒဿီလဲ့ဗျာႏဒိတ်ဖေႏခန်း စူထွေရံႏအဂ္ဂသာဝကဆုꩻတောႏနဝ်ꩻသွူ။

အဆုဲင်ꩻသွတ်ꩻဘဝ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

ပေႏပေႏခိန်ႏနောဝ်ꩻ တောမ်ႏသွꩻပေႏ ကောလိတပုဏ္ဏာꩻခွိုꩻတဖြာꩻ လွေꩻထွားပွဲꩻသဘင်ႏကောင်နာတဲင် လꩻသတိꩻသံႏဝွေႏဂတွော့ꩻ မဲဉ်အားထုတ်ကံကျင်ꩻ မဲဉ်လွစ်ထန်ႏငါႏ ဘဝသံႏသရာႏဝဋ်ဒုက္ခကိုအကျောင်ꩻ တွိုင်ႏပင်ႏချာငါလွဝင်ꩻ သဘောကထွိုင်ႏပီတဲင် နက်လွေꩻခန်း ရာႏဇဂြိုဟ်ႏခမ်း သိဉ္စည်းပရိဗိုဇ်ႏထျꩻ လွေꩻအားထုတ်ကံꩻကျင်ꩻခန်းတရာꩻနဝ်ꩻသွူ။

လွေꩻအုံဆယ်ꩻကပ်ထုမ်ႏတရာꩻပရိဗိုဇ်ႏထျꩻ အခိန်ႏလဲင်ꩻကျာႏညဆွာꩻသွူတဲ့ တရာꩻအစဲစ်မဲဉ်ႏ သံးတမော့ꩻနွောင်ꩻတောဝ်းတဲင် သွꩻပေႏဝင်ꩻနီ တွိုင်ႏပင်ႏယင်းလွဝင်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီးနီပါꩻကို တပါꩻပါꩻမီႏမော့ꩻ တရာꩻထူꩻတရာꩻမျတ်တဲ့ ဖေႏသေပါဗာႏလွဝင်ꩻအကျောင်ꩻ အံႏခါꩻကတိꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် လယ်ႏထုမ်ႏခန်းဒျာႏတရာꩻ တပါꩻတထွောင်းထွောင်းနဝ်ꩻသွူ။

အတွင်ꩻနဝ်ꩻကာႏလ သဗ္ဗညုတ ဂေါတမစဝ်းမျတ်နီဗွေႏဘုရာꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏအုံသတင်ꩻသွုံꩻ ဝေဠုဝန်ႏကျောင်ꩻတောႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏတနီꩻတဲင် ပဉ္စဝဂ္ဂီႏငတ်ꩻကိုအပေႏသွတ်ꩻအဿဇိမထေရ်ႏနဝ်ꩻ ကျွꩻလယ်ႏတုင်ꩻသွမ်ꩻကျာꩻ ဥပတိဿပရိဗိုဇ်ႏတိန်ႏထီႏတဲင် အံႏအော်ꩻခရာႏဟဝ်မွေးငါႏ ကရီးခါတဲ့ တထီႏဖိုတဝ်း၊ တမော့ꩻဖိုတဝ်း၊ မုနိလောင်းတဲ့ ကလူꩻတအဲဉ်ထဝ်း၊ လွိုးလောင်းတဲ့ ဆွဉ်ႏဖုံႏသံးတအဝ်ႏတဝ်း၊ သံဗုဲင်စွဉ်ႏသင်္ကန်ꩻတနျာႏနျာႏတွော့ꩻ ဝွေꩻကထီႏနဝ်ꩻ သပ္ပါယ်ႏမွေးမုဲင်းစွဉ်ႏဒျာႏထာꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင်ခါ ဥပတိဿပရိဗိုဇ်ႏနဝ်ꩻ မဲဉ်သေမွေးငါႏ ဝွေꩻဗွေႏတရာꩻဖုံႏ၊ အကံအကျင်ꩻဖုံႏ၊ ရေႏရွယ်ႏချက်ဖုံႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏဆရာႏဖုံႏတဲင် လျောက်လဝ်းရီခန်း အဿဇိမထေရ်ႏနဝ်ꩻသွူ။

အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင် အဿဇိမထေရ်ႏလဲ့ ခြုဲင်းနယ်ဖေႏချာ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ ကဟော်ꩻဒါႏတရာꩻဖုံႏ၊ အကံအကျင်ꩻဖုံႏတဲင်တွော့ꩻ ဝွေꩻကယိန်းအာႏရꩻနိစ်သက်စွုမ်းသွိုꩻမွေးငါႏတဲင် လျောက်လဝ်းကွီနာႏခန်းဒျာႏ တရာꩻတောႏနဝ်ꩻသွူ။ အဇိတမထေရ်ႏလဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကဗုဲင်ရဟန်ꩻနဝ်ꩻ တပေါႏညငါႏဒွိုန်းတွော့ꩻ ဟော်ꩻနယ်ဒါႏဆေ့ꩻဆေ့ꩻပေႏလွုမ်ꩻ ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတဲင် ဟော်ꩻဖေႏခန်း ယေဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါတရာꩻတောႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ပွိုးစွဉ်ႏ ဝွေꩻအခြွီလီꩻကရီးခါမာꩻဗာႏကံႏအကျိုꩻသဲင်ꩻဖေႏချာယင်း ဉာဏ်ႏပညာႏသံးယံတဖဲ့ꩻ ဝွေꩻပါႏရမီႏလဲ့ ဖြားလဲဉ်းတဖဲ့ꩻတဲင် စနာႏဗာႏကွို့ꩻ ဂါႏထာႏနီပုဒ်လွုမ်ꩻလဲ့ လꩻသွူးစွဉ်ႏ သောတာပတ္တိမဂ်ဖိုလ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ကနာႏသွုပ်ယင်း ဂါႏထာႏနီပုဒ်နဝ်ꩻ လꩻထွူလဲဉ်းဖလဌာန်နဝ်ꩻသွူ။

ဥပတိဿနဝ်ꩻ ကွပ်ပွိုးစွဉ်ႏ အွဉ်ႏခါꩻကတိသစ္စာႏတွမ်ႏ ကောလိတပရိဗိုဇ်ႏအဝ်ႏတဲင်တွော့ꩻ သေငါꩻလဲဉ်းသွူ သစ္စာႏလစ်ꩻပါꩻတရာꩻတဲ့ တလွေꩻလွဉ်ꩻစွဉ်ႏတဝ်း အဿဇိမထေရ်ႏနဝ်ꩻသွူ၊ "ဩဗွေႏ- နီဗွေႏကျွꩻလွေꩻရီးဒျာႏသွော့ ဗွေႏဖရာꩻထျꩻသူꩻဪ။ ခွေသွဉ်းနဝ်ꩻ အွဉ်ႏခါꩻကတိသစ္စာႏအတွိုင်ꩻ အီႏသဲင်ꩻဟဲ့ꩻဗာႏဒွိုန်းကသွꩻတဖြာꩻသနဲ့ဪ။ မဥ်ႏထွူမꩻ နီသွဉ်းသီး သွꩻပေႏဝင်ꩻနီ အီႏထင်ႏထေ့ဒျာႏ ဗွေႏမျတ်ဖရာꩻထျꩻသနဲ့ဪ။" လျောက်လဝ်းထွူ နုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် အဿဇိမထေရ်ႏလဲ့ ကျွꩻလွေႏထိုꩻခန်းဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင်ဝွေꩻတဲ့ နက်သဲင်ꩻချာ အသွꩻကအဝ်ႏဒါႏ ခင်ႏလမ်းလီꩻကိုတဲင် ဝွေꩻဗွေႏကနာႏကဟွိုန်ꩻဗာႏအတွိုင်ꩻ သဲင်ꩻဟော်ꩻနယ်ဖေႏချာယင်း အသွꩻပေႏ  ယေဓမ္မာဟေတုပ္ပဘဝါတရာꩻတောႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ တရာꩻတောႏတိန်ႏသွတ်ꩻတဲင် အသွꩻပေႏ ကောလိတပရိဗိုဇ်ႏတဲ့ တယ်ႏလꩻခန်စ သောတာပတ္တိဖိုလ်ႏနဝ်ꩻသွူ။

ထွာလꩻရဟန္တာႏခန်ꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏသီးဝင်ꩻနီလဲ့ ထင်ႏလွဉ်ခန်းဗွေႏဘုရာꩻထျꩻနဝ်ꩻသွူ။ တိန်ႏတွိုႏဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻထျꩻတဲင် ထွာလꩻခန်း ဧဟိဘိက္ခုရဟန်ꩻမျတ်နဝ်ꩻသွူ။ ထွာဧဟိဘိက္ခုရဟန်ꩻထွူတိန်ႏလꩻ ၁၅နီꩻ မဟာႏသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဉ်သံဗွေနီꩻနဝ်ꩻ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ ဟော်ꩻကျာꩻဖေႏခန်း ဝွေꩻဗွေႏလီꩻပေႏ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ႏအတာႏ ဝေဒနာပရိဂ္ဂဟလက္ခဏသုတ်ဒေသနာႏတောႏနဝ်ꩻသွူ။ တိန်ႏဟွုန်ဗာႏ ဗွေႏမျတ်ဖရာꩻ တရာꩻဒေႏသနာႏတောႏနဝ်ꩻတပုဒ်တဲင် ဝွေꩻဗွေႏလဲ့ ထွာလခန်း ရဟန္တာႏမျတ်နဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင် အနီꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဝေဠုဝန်ႏကျောင်ꩻတောႏကို ပထမသာဝက သန္နိပါတ မဟာသံဃာ့ သံဃာႏအစီꩻဝေꩻတဲ့အဝ်ႏနဝ်ꩻသွူ။  အစီꩻဝွေꩻကို တမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻတဲ့တဖိစ်တဟဲ့ꩻဗာႏတဝ်း နမ်းတွမ်ႏနမ်းဓမ္မတာႏတရာꩻအလꩻတွော့ꩻ ကလꩻဒါႏအဘိညာဏ်ႏသူပါꩻ ဧဟိဘိက္ခုရဟန္တာႏမျတ် ၁၂၅ဝပါꩻ စုပြုံႏတဝင်ꩻတဲင် ဗွေႏမျတ်ဖရာꩻလဲ့ ထွားထူႏတွမ်ႏဝွေꩻဗွေႏမွိုးမူႏမဥ်ꩻတဲင် ဖန်ဟဲ့ꩻဖေႏ ဥပတိဿ ဓမ္မမဉ်ꩻ သာရိပုတ္တရာနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတဲင် ချီႏမျောက်လင်ꩻဖေႏ ဓမ္မသေနယပတိဘွဲ့တောႏတဲင် အွဉ်ႏထွာဖေႏစူထွေꩻရံႏအဂ္ဂသာႏဝကတပဲ့ꩻတောႏနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူတဲင် နီဗွေႏမျတ်ဖရာꩻလဲ့ ဟော်ꩻကျာꩻသွုပ်ဖေႏယင်း ယံဖေႏကလွစ်ထန်ႏ သံႏသရာႏဝွဋ်ဒုက္ခတရာꩻတောႏနဝ်ꩻသွူ။

ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏလဲ့ ဝတ်ပတ်ဖေႏတငါငါ နီဗွေႏမျတ်ဖရာꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏသံးဟဝ်မွေးထာꩻတဲင် လꩻစွဉ်ႏပညာႏဧတဒဂ် နဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏနဝ်ꩻ မီႏကိန်ꩻထာꩻခိန်ႏတဲ့ ကတူႏအွဉ်ႏမိုးသေႏသေႏဒျာႏ ပထမဆရာႏ အဿဇိကအဝ်ႏရာꩻအရပ်ကရိုꩻဒါႏ ရိုႏသေႏငါႏဆရာႏဂုဏ်ႏတောႏ၊ မွိုးဗွေႏမဲဉ်ခွန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻခွန်းတဲ့ ထေင်ချာတဝ်း သယ်ꩻခံႏသေႏသေႏဒါႏ ခန္ထီႏဂုဏ်ႏတောႏ၊ ကောဆုင်ꩻမꩻဝွေꩻဗွေႏသား မီႏအဝ်ႏလွဉ်နဝ်ꩻ ပေႏပေႏတန်တန်တရွေꩻတဝ်း ယူႏလꩻသေႏသေႏအကေꩻဇူꩻကရိုꩻဒါႏ သေဒါႏကေꩻဇူꩻဂုဏ်ႏတောႏ၊ ထွာပထမအဂ္ဂသာဝက တပဲ့ꩻတောႏရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင်တွော့ꩻ တထူႏလွိုထူႏပိုႏဒါႏတဝ်းအခွင်ꩻရေꩻဂုဏ်ႏတောႏ၊ သꩻပီႏပျတ်ငါႏဂုဏ်ႏတောႏ၊ လွောက်ꩻဒါႏဝင်ꩻအလိုႏဂုဏ်ႏတောႏ၊ သꩻညင်ꩻစာႏနာႏဒါႏဝင်ꩻစတဲင် လꩻဗွေစွဉ်ႏဂုဏ်ႏထူꩻနုဲင်းယိုဖုံႏသွူ။

နိကာယ်ငတ်ꩻမျိုꩻပိဋကတ်ကိုဖုံႏနဝ်ꩻ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏဒေႏသနာႏတောႏဖုံႏ အဝ်ႏပါသော့ꩻအာတန်နဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏဒေႏသနာႏအုပ်ခြေင်ခြေင်နဝ်ꩻ ခုဒ္ဒကနိကာယ် သုတ္တန်ႏပိဋကတ်ဖုံႏ ပဋိသမ္ဘိဒါ မဂ်ပါႏဠိတောႏဖုံႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏဒေႏသနာႏအုပ်ဖုံႏနဝ်ꩻ ဖွင်ꩻလုဲင်းဟော်ꩻနယ်ဖေႏ ပိဋကတ်ကို အရေꩻတန် ငဝ်းငွါဝေါဟာရဖုံႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ နဝ်ꩻထွူတကာႏတဝ်ႏ သာႏသနာႏတောႏသက်တန်ꩻဖေႏနေးကညဆွာꩻတဲင် ကလျောက်လဝ်းနီဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ ကွီနာႏဒါႏ သာႏသနာႏအသက် ဝိနယ်ꩻပိဋကတ်ကျမ်ꩻမျတ်နဝ်ꩻလဲ့ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်ႏဖုံႏ ဗုဒ္ဓဝင်ႏဒေႏသနာႏတောႏဖုံႏနဝ်ꩻလဲ့ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ လျောက်လဝ်းတောင်ꩻပြန်ႏ ကွီနာႏခံႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။

ကေႏညိုႏခရာႏကဟဝ်ငါႏ၊ ကထင်ႏသျာꩻငါႏ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ ကျိုꩻဆောင်ႏမုꩻဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကဟော်ꩻဒါႏ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်ကျမ်ꩻမျတ်ဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻကဟော်ꩻသေꩻခါꩻဒါႏ အဘိဓမ္မာႏတရာꩻတောႏနဝ်ꩻ ဆွာꩻမွေး၊ လုဲင်းမွေးမုဲင်းထာꩻတဲင် ဟော်ꩻဖေႏနီလိုꩻသီးနဝ်ꩻ နာႏတထွꩻလꩻဒွုမ်တွော့ꩻ ထင်ႏဟော်ꩻဖေႏဗာႏဒျာႏ လူꩻတနံခမ်းနဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏနဝ်ꩻ နာႏဗာႏထွူဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ အဘိဓမ္မာႏတရာꩻတောႏနဝ်ꩻတဲင် တိန်ႏဟော်ꩻနယ်ဖေႏချာ ဘဝကရီးခါ ကထွာဖိုဒါႏ ဝွေꩻဗွေႏတပဲ့ꩻ"ပြာ"ငတ်ꩻရျာꩻ ကသဲင်ꩻထွာချာဝွေꩻဗွေႏတပဲ့ꩻရဟန်ꩻငတ်ꩻရျာꩻဖုံႏနဝ်ꩻ တဒွေါင်ႏငါႏတဝ်း၊ ဆွာꩻတဲ့ တဆွာꩻငါႏတဝ်းနဝ်ꩻသွူ။

အဘိဓမ္မာႏတရာꩻတောႏနဝ်ꩻ လုဲင်းတဟာႏငါႏတွော့ꩻ နီလိုꩻသီးလဲင်ꩻတသေႏနာႏနွောင်ꩻဒွုမ်တဲ့ ကွပ်ပွိုး ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏကေꩻဇူꩻတဲင် နီလိုꩻသီး သွဉ်ထူႏနာႏဗာႏနွောင်ꩻယင်း ယိုꩻယိုꩻသာႏသာႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ကျိုꩻဆောင်ႏ ဗုဒ္ဓသာႏသနာႏတောႏ၊ ကျိုꩻဆောင်ႏဖေႏ သတ္တဝါႏသီးအကျိုꩻ တိန်ႏည ၄၄နေင်ႏတဲင် အော့ꩻသွီႏထာꩻတွော့ꩻ ကူꩻခန်းပရိနိဗ္ဗာန်ႏ မကဓတိုင်း၊ ဒုံနာလက၊ အမွိုးဗွေႏလမ်း၊ ကလွူးဖွာꩻဒါႏ ဝွေꩻဗွေႏခင်ႏလမ်းကိုနဝ်ꩻသွူ။ ကူꩻပရိနိဗ္ဗာန်ႏမွူးနီꩻနဝ်ꩻ သာႏသနာႏတောႏနေင်ႏ ၁၄၇ဗာႏနေင်ႏ၊ ကထိန်ႏလာဗွေဟာ၊ မွူးကွို့ꩻနာꩻခိန်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏတိန်ႏလွဉ်ႏထွူတဲင် ဝွေꩻဗွေႏဓာတ်တောႏနဝ်ꩻ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻနမ်းကိုယ်ႏတောႏတဲင်ႏ သဲင်ꩻဓာႏပနာႏဖေႏ စေႏတီႏရာႏဇဂြိုဟ်ႏခမ်းကိုနဝ်ꩻသွူ။

ခွန်ဟော်ခံꩻသီးထိန်ꩻသိမ်ꩻသာႏသနာႏပုင်ႏ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

ဆုဲင်ꩻတဲင် သီရိဓမ္မာႏသောကခွန်ဟော်ခံꩻနဝ်ꩻ ထေချာယင်း ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏဓာတ်တောႏတဲင် သဲင်ꩻတယ်ႏပူႏဇောႏချာယင်း စေႏတီႏတောႏ အဝန္တိတိုင်း ဥဇ္ဇေနီခမ်းထျꩻ ဝေဒိဿသကောင်လောင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝေဒိဿသကောင်လောင်းနဝ်ꩻ  သီရိဓမ္မာႏသောကခွန်ဟော်ခံꩻတယ်ႏလူႏခါꩻစေႏတီႏသွံဆူႏတဲင် တဆူႏနဝ်ꩻ ဌာႏပနာႏသော့ꩻ ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏဓာတ်တောႏနဝ်ꩻသွူ။

တွိုႏ ၁၉ရျာꩻစုရပ် စေႏတီႏနဝ်ꩻဖုံႏသံးပြင်ꩻထိုꩻတဲင် ဝင်ꩻထေချာယင်းတွော့ꩻ ပင်ꩻသဲင်ꩻထိုꩻခန်း ပြတိုက်အွိုး အဲင်ဂလန်ခမ်းထီကိုနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူ အေင်ဒိယမဟာဗောဓိအစွိုꩻအွဉ်ငါတဲင် ပင်ꩻသဲင်ꩻဌာႏပနာႏချာယင်း ဝေဒိဿ(ယိုခါ သန်ဆီ)ကောင်လောင်း စေႏတီႏတောႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ ခါးလားကဌာႏပနာႏ ဓာတ်တောႏနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းထီအစိုႏရသီး ပင်ꩻသဲင်ꩻ မျန်မာခမ်းထီကို တဝေင်ꩻနွို့တဝေင်ထန်ႏ၊ တဒုံနွို့တဒုံထန်ႏတဲင်  အွဉ်ဝင်ꩻပူႏဇောႏလွဗာႏဝင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ၁၉၅၂ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ဝင်ꩻမာꩻယင်း ပွဲꩻဌာႏပနာႏဓာတ်တောႏ အေင်ဒိယခမ်းထီကိုတဲင် ကွိုန်ꩻမွေးစွဉ်ႏထာꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကမာꩻပွဲꩻနဝ်ꩻခိန်ႏ မျန်မာခမ်းထီဝွန်ႏတန်ချုပ် ဦးနုတောမ်ႏ ဗုဒ္ဓဝါဒီသားဖုံႏတဲ့ ထင်ႏလွေꩻနေနေနဝ်ꩻသွူ။

ဖူးဝေးကန်ပြေင်ဖုံႏ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

ဗွေႏသာႏရိပုတ္တရာႏ ဖူးခိုဝင်ꩻသွံအကို ဗွေႏဥပသေနနဝ်ꩻ တပဲ့ꩻရဟန်ꩻဖုံႏအခါႏ ကေႏညိုႏခရာႏအဟဝ်သွတ်ꩻရဟန်ꩻတပါꩻတဲင် လꩻသမန္တပါသာဒိကဧတဒဂ်နဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏရေဝတနဝ်ꩻ မွန်းပျောႏခရာႏခင်ႏလမ်းတလိုႏတဝ်း လွေꩻအုံတောႏရဒျာႏတရာꩻ အရညတခြာတန်ကျံꩻထံꩻကိုတဲင် လꩻအရညကဧတဒဂ်နဝ်ꩻသွူ။ ဗွေႏသုန္ဒနဝ်ꩻ ဧတဒဂ်ဘွဲ့လꩻတဝ်း ထွာဒျာႏအသီဘိ သာႏဝကနဝ်ꩻသွူ။ ဖူးမူႏဝင်ꩻသွံဖုံႏကထွာဒါႏ စာလာ၊ ဥပစာလာ၊ သီသူပစာလာဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ ဗုဲင်ဘိက္ခုနီတဲင် ထွာလꩻရဟန္တာႏမူႏမျတ်ဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။[၁]

အာႏကွိုꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

  1. မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃)