မာတိကာသို့ ခုန်သွားရန်

ကိုလံဗီယာခမ်းထီ

အဝ်ႏ ဝီခီပီးဒီးယား ကို
ကိုလံဗီယာ ခမ်းနမ်းဗွေႏခမ်းထီ
Republic of Colombia

República de Colombia (သပေင်)
ကိုလံဗီယာ၏ အလံႏတောႏ
ကိုလံဗီယာ ခမ်းထီတန်အမုဲင်
အလံႏတောႏ အမုဲင်
ဆောင်ႏအွံ: "Libertad y Orden" (သပေင်)
"Freedom and Order"
ခမ်းထီငဝ်းသꩻချင်ꩻ: Himno Nacional de la República de Colombia  (သပေင်)
"National Anthem of the Republic of Colombia"
 ကိုလံဗီယာခမ်းထီအဝ်ႏဒါႏခင်ႏလမ်း  (အချို)
 ကိုလံဗီယာခမ်းထီအဝ်ႏဒါႏခင်ႏလမ်း  (အချို)
ဝေင်ꩻတန်
တွမ်ႏ အတန်သွတ်ꩻဝေင်ꩻ
ဝေင်ꩻဗိုဂိုတာ
4°35′N 74°4′W / 4.583°N 74.067°W / 4.583; -74.067
ရွုမ်ꩻသွုံꩻ ဘာႏသာႏငဝ်းငွါဖုံႏသပေင်
အွဉ်ႏရေꩻ ဒေႏသခံႏဘာႏသာႏငဝ်းငွါဖုံႏCreole အိန်းကလေတ် (in en:San Andrés and Providencia)[၁]
64 other languages[a]
လိုꩻခွိုꩻ (၂၀၁၈ စာႏရင်ꩻ)
ကိုꩻကွဲႏ
  • 11.1% ဘာႏသာႏအဝ်ႏတဝ်း
  • 1.9% အလင်
Demonymကိုလံဗီယာခမ်းသား
အစိုႏရUnitary presidential republic
en:Gustavo Petro
en:Francia Márquez
ထေဥပဒေႏလွတ်တောႏကွန်ကရဲစ်လွတ်တောႏ
သီးနေက်လွတ်တောႏ
နမ်းခြောင်တင်လွတ်တောႏ
လꩻလွစ်တခြင်ရေꩻ သပေင်ထျꩻ
၁၈၁၀ ဇူလုဲင် ၂၀
• အွဉ်ႏသေအသိအမတ်
၁၈၁၉ ဩဂဲစ် ၇
• လွောင်ႏဗူႏချာ
၁၈၈၆ ဩဂဲစ် ၅
• ပနားမားခမ်းထီ ဖဖြယ်ထန်ႏ
၁၉၀၃ နိုဝဲင်ဗာ ၆
၁၉၉၁ ဇူလုဲင် ၄
ဧရိယာႏ
• ခြွဉ်း
၁,၁၄၁,၇၄၈ km2 (၄၄၀,၈၃၁ sq mi) (အရန်း: ၂၅)
• ထီနမ်း (%)
2.1 (၂၀၁၅)[၂]
လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်း
• ၂၀၂၃ အရမ်ꩻ
Neutral increase 52,156,254[၃] (အရန်း - ၂၇)
•  တချ
၄၅.၆၈/km2 (၁၁၈.၃/sq mi) (အရန်း - ၁၇၄)
GDP (PPP)၂၀၂၃ အရမ်ꩻ
• ခြွဉ်း
Increase $1.02 trillion[၄] (အရန်း - ၃၂)
• Per capita
Increase $19,482[၄] (အရန်း - ၈၂)
GDP (nominal)၂၀၂၃ အရမ်ꩻ
• ခြွဉ်း
Increase $363.835 ဗီလီယံ[၄] (အရန်း - ၄၆)
• Per capita
Increase $6,975[၄] (အရန်း - ၉၇)
Gini (၂၀၂၀)Negative increase 54.2[၅]
ထို
HDI (၂၀၂၁)Increase 0.752[၆]
ထို · ၈၈
ရွဉ်ဗီႏကိုလံဗီယာ ပီသို (COP)
အခိင်ႏအွိုင်ꩻCOT (UTC−5[b])
မွူးနီꩻစွယ်ꩻပွုံႏစံႏနီꩻ-လာ-နေင်ႏ (CE)
ဝါးကာꩻစနိစ်ထွေ
ဖိုန်းကိုဒ်အမုဲင်+57
Internet TLD.co
  1. ^ Although the Colombian Constitution specifies Spanish (Castellano) as the official language in all Colombian territory, other languages spoken in the country by ethnic groups – approximately 68 languages – each is also official in its territory.[၇] English is also official in the archipelago of San Andrés, Providencia and Santa Catalina.[၈]
  2. ^ The official Colombian time[၉] is controlled and coordinated by the National Institute of Metrology.[၁၀]


ကိုလံဗီယာခမ်းထီ (အိန်းကလေတ်: Colombia) ယို တရာꩻဝင်ႏအမိဉ်ꩻအနေႏ အဝ်ႏဟဲ့ꩻဖန်ခါꩻ ကိုလံဗီယာ ခမ်းနမ်းဗွေႏခမ်းထီ (Republic of Colombia) တဲင် အဝ်ႏဒျာႏ အမေႏရိကတွိုက်နဝ် အခဝ်ထင်ꩻကိုသွူ။ ဖဲ့ꩻကွဉ်ႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဗိဉ်နီသွဲလားခမ်းထီဗရာသီးခမ်းထီ၊ ဖဲ့ꩻနဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ အီကွေဒေါခမ်းထီပီရူးခမ်းထီ၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ကာရိစ်ဗီယံပင်ႏလယ်ႏ၊ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻထင်ꩻဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ပနားမားခမ်းထီ၊ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ပစိဖိတ် သမုဒ္ဒရာႏဖုံႏ အဝ်ႏခူရောင်ꩻခါꩻနဝ်ꩻသွူ။[၁၁] [၁၂] [၁၃] ကိုလံဗီယာခမ်းနဝ်ꩻ တောမ်ႏဗိဉ်နီသွဲလားခမ်း၊ စျမေကာခမ်းထီဟေတီခမ်းထီဒိုမီနီကန်ခမ်းထီဟွန်ဒူးရပ်ခမ်းထီနီကာရာဂွါခမ်းထီကော့သတာရီကာခမ်းထီဖုံႏနဝ်ꩻ ခမ်းထီနယ်ႏ အဝ်ႏရောင်ꩻခါႏတောမ်ႏ ထီပင်ႏလယ်ႏနယ်ႏ နဝ်ꩻသွူ။[၁၄][၁၅] ခမ်းထီဟံႏနယ်ႏ ဧရိယာႏအအဲဉ်ႏအလုဲင်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏစတုရန်းမဲင်ႏ ၄၄၀,၈၃၁ မဲင်ႏ (၁,၁၄၁,၄၇၈ စတုရန်းကီလိုမီတာ) သွူ။ ၂၀၂၃ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအရမ်ꩻအလꩻ ခမ်းကိုလိုꩻဖြာꩻခြွောန်းအဝ်ႏ (၅၂ သန်း) လွိုတဲင် နဝ်ꩻအကို (၈၇ %)နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ကိုꩻကွဲႏယွုမ်းအံႏ ခရိယာန်ႏဘာႏသာႏသား နဝ်ꩻသွူ။ ခမ်းထီဝေင်ꩻတန် တောမ်ႏ အတန်သွတ်ꩻဝေင်ꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ဝေင်ꩻဗိုဂိုတာ သွူ။

ကိုလံဗီယာခမ်းနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏခါꩻတောမ်ႏ ဟံႏနယ်ႏဌာႏန ၃၂ ဖြုံႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻတန်ခရဲင်ႏ ၁ ဖြုံႏနဝ်ꩻသွူ။ လဲတ်တိဉ်အမေႏရိက(ခဝ်ထာႏဝ)ကို ကိုလံဗီယာခမ်းနဝ်ꩻ စီꩻပွာꩻရေꩻထင်ႏထိုသွတ်ꩻ အဝ်ႏလွေꩻအရန်း(၄)တဲင် အရန်းထာႏဝ ဩဇာႏအာႏဏာႏအဝ်ႏဒါႏ ခမ်းတခမ်းဒျာႏသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ပဲင်ႏဆဲင်ႏဓနဥစ္စာႏ ကွာႏအာငါႏတဲင် လိုꩻခြွေလိုꩻကေန်ꩻ တညီႏတွာတဝ်း ကွာႏအာငါႏနဝ်ꩻမꩻ အဝ်ႏစွဉ်ႏ ၄၀ ပွန်း ၁ ပွန်း နဝ်ꩻသွူ။

ခမ်းထီရေꩻ တောမ်ႏ အစိုႏရ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

Casa de Nariño is the official home and principal workplace of the President of Colombia.
Capitolio Nacional seat of the Congress.

စီꩻပွာꩻရေꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

Skyline of Bogotá's skyscrapers
လုံးမေႏသွာႏအောင်၊ လဲတ်တိဉ်အမေႏရိကကို အတန်သွတ်ꩻ၊ ကမ္ဘာႏလောင်း အတန်သွတ်ꩻကို အဝ်ႏအမုဲင်(၁၀)

အာႏကွိုꩻ[မွဉ်းဖျင် | မွဉ်းဖျင်အရွီးခိုႏ]

  1. Por la cual se dictan normas especiales para la organización y el funcionamiento del Departamento Archipiélago de San Andrés, Providencia y Santa Catalina.။ “ARTÍCULO 42. IDIOMA Y LENGUA OFICIAL EN EL DEPARTAMENTO ARCHIPIELAGO. Son oficiales en el Departamento Archipiélago de San Andrés, Providencia y Santa Catalina el castellano y el inglés comunmente hablado por las comunidades nativas del Archipiélago.”
  2. Surface water and surface water changeOrganisation for Economic Co-operation and Development (OECD)။
  3. Proyecciones de Población DANEDepartamento Administrativo Nacional de Estadística (DANE)။ 28 October 2022 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 9 January 2024 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  4. ၄.၀ ၄.၁ ၄.၂ ၄.၃ World Economic Outlook Database, October 2023 Edition. (Colombia)International Monetary Fund (10 October 2023)။
  5. GINI index (World Bank estimate) – Colombia။ World Bank။
  6. Human Development Report 2021/2022 (in en)။ United Nations Development Programme (8 September 2022)။
  7. Colombian Constitution of 1991 (Title I – Concerning Fundamental Principles – Article 10)
  8. LEY 47 DE 1993 (in es)။ alcaldiabogota.gov.co။
  9. The official Colombian time (in es)။ horalegal.inm.gov.co။ 9 February 2014 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 9 January 2024 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  10. Decreto 4175 de 2011, artículo 6, numeral 14 (in es)။ Presidencia de la República de Colombia။
  11. Gerhar Sandner, Beate Ratter, Wolf Dietrich Sahr and Karsten Horsx (1993)။ Conflictos Territoriales en el Mar Caribe: El conflicto fronterizo en el Golfo de Venezuela (in Spanish)။ Biblioteca Luis Angel Arango။ 1 March 2010 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 2008-01-05 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  12. The Geographer Office of the Geographer Bureau of Intelligence and Research (1985-04-15)။ Brazil-Colombia boundary (PDF)။ International Boundary Study။ 16 September 2006 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 2008-01-05 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  13. CIA (2007-12-13)။ EcuadorWorld Fact Book။ 8 December 2015 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 2008-01-05 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  14. Tratados Internacionales limítrofes de Colombia။ 27 September 2007 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 12 December 2010 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။
  15. Colombia – Limites territoriales။ 7 July 2011 ကို ဒင်ႏထွူလဲဉ်း မူရင်းမော်ကွန်း။ 12 December 2010 ကို ထွားစဲစ်ချာထွူလဲဉ်း။


အာႏကွိုꩻချက်အမာႏ: <ref> tags exist for a group named "မတ်ရောမ်", but no corresponding <references group="မတ်ရောမ်"/> tag was found